Zaległy urlop - kiedy możemy uzyskać ekwiwalent?

Urlop wypoczynkowy przysługuje każdej osobie, która zatrudniona została na podstawie umowy o pracę. Zgodnie z obowiązującymi przepisami – taka osoba ma pewną pulę dni wolnych do wykorzystania, które są płatne w taki sam sposób, jak dzień roboczy. Jest to właśnie urlop wypoczynkowy. Limit tych dni ustala się indywidualnie – zależy on bowiem od wielu czynników, ALE wszystko odbywa się z uwzględnieniem tych samych zapisów z Kodeksu pracy. Limit jest uzależniony od trzech rzeczy, które później szczegółowo omówimy. Mowa oczywiście o stażu pracy, wymierzę etatu, a także okresie obowiązywania umowy pracownika. 

Staż pracy 

Pracowników w zasadzie dzieli się na dwie grupy: takich, którzy nie mają stażu pracy w wymiarze 10 lat i takich, którzy mają staż pracy dłuższy niż wspomniane wcześniej 10 lat. Ci pierwsi mają przypisany limit urlopu wypoczynkowego w wysokości 20 dni na rok kalendarzowy. Ci z dłuższym stażem – otrzymują 26 dni urlopu w roku kalendarzowym. 

Do stażu pracy wliczają się nie tylko wcześniejsze okresy zatrudnienia w oparciu o umowę o pracę, ale również okresy nauki: 

• Zasadnicza lub inna równorzędna szkoła zawodowa – przewidziany programem nauczania czas trwania nauki, nie więcej jednak niż 3 lata, 
• Średnia szkoła zawodowa – przewidziany programem nauczania czas trwania nauki, nie więcej jednak niż 5 lat, 
• Średnia szkoła zawodowa dla absolwentów zasadniczych szkół zawodowych – 5 lat, 
• Średnia szkoła ogólnokształcąca – 4 lata, 
• Szkoła policealna – 6 lat, 
• Szkoła wyższa – 8 lat

Warto pamiętać, że okresy nauki, o których mowa w punktach powyżej, nie podlegają sumowaniu. 

Jeśli pracownik w tym samym czasie uczył się, a także pracował – może wybrać do stażu pracy to, co jest dla niego korzystniejsze, ponieważ i tych okresów nie można łączyć. 

Wymiar etatu 

Na ilość przysługującego urlopu wpływa również wymiar pracy. Wiadomym jest, że im mniejszy wymiar etapu, tym mniejszy będzie limit dni urlopowych do wykorzystania np. zupełnie inaczej będzie w przypadku pracy na ¼ czy ¾ etapu. 

Okres obowiązywania umowy 

To, ile planowo, według przepisów, będzie przysługiwało pracownikowi urlopu, zależy również od okresu, w jakim będzie on zatrudniony. Jeśli umowa będzie obowiązywała przez cały rok kalendarzowy – sprawa jest oczywista i będzie pracownikowi przysługiwało 20 lub 26 dni (w zależności od stażu pracy) urlopu wypoczynkowego. Jeśli jednak umowa kończy się wcześniej – należy wyliczyć ilość dni urlopowych do wykorzystania w tym czasie. 

Co z zaległym urlopem? 

Według przepisów Kodeksu pracy – pracownik ma prawo do corocznego, nieprzerwanego, płatnego urlopu wypoczynkowego, którego zrzec się nie może. Pracodawca musi więc udzielić pracownikowi urlopu wypoczynkowego w danym roku kalendarzowym, w którym pracownik uzyskał do niego prawo. Istnieje jednak możliwość wybrania niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego przez pracownika – i ma takie prawo do 30 września następnego roku kalendarzowego. 

Kiedy pracownik może dostać ekwiwalent? 

Czym jest ekwiwalent to pewnie większość osób wie – to po prostu zapłata za niewykorzystany urlop, którzy może przepaść. Może być również wypłacony wtedy, kiedy wykorzystanie urlopu z jakiegoś powodu nie jest możliwe np. rozwiązanie umowy o pracę. 

Pracodawcy starają się jednak wysyłać pracowników na urlopy do daty 30 września, o której mówiliśmy. Jego obowiązkiem jest bowiem zapewnienie pracownikowi warunków odpowiednich do wykorzystania urlopu.